Η κοινωνία εξακολουθεί να είναι σοκαρισμένη από το τραγικό δυστύχημα που σημειώθηκε στην περιοχή της Ψάθας, όπου δύο ελικόπτερα συγκρούστηκαν εν πτήσει, βυθίζοντας στο πένθος οικογένειες και αφήνοντας πίσω τους θύματα που δεν θα γυρίσουν ποτέ σπίτι τους. Ενώ οι αρχικές εκτιμήσεις έκαναν λόγο για «ανθρώπινο λάθος», η Ευδοκία Τσαγκλή επανέρχεται με μια νέα, εκτενή τοποθέτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, φέρνοντας στο φως κρίσιμες λεπτομέρειες για τον αντιπυρικό σχεδιασμό, τις μισθώσεις των εναέριων μέσων και τα δομικά προβλήματα ασφαλείας, μετά μάλιστα από επικοινωνία που είχε με τον πατέρα ενός εκ των θυμάτων.
Ο επίσημος σχεδιασμός και τα 87 εναέρια μέσα
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει, ο επίσημος σχεδιασμός της αντιπυρικής περιόδου για το 2026 προβλέπει συνολικά 87 εναέρια μέσα, εκ των οποίων τα 51 είναι μισθωμένα. Ειδικότερα, στα βαριά ελικόπτερα κατάσβεσης περιλαμβάνονται:
8 Erickson S-64
14 Bell
5 Kamov
Εντυπωσιακό και συνάμα αποκαλυπτικό είναι το γεγονός ότι και τα 27 αυτά βαριά ελικόπτερα ανήκουν σε ξένες εταιρείες. Την ίδια στιγμή, το Πυροσβεστικό Σώμα διαθέτει μόλις 5 ελαφρά συντονιστικά ελικόπτερα, από τα οποία μάλιστα μόνο το ένα πραγματοποιεί ρίψεις νερού.
Ο ρόλος του Έλληνα αξιωματικού-μεταφραστή μέσα στο κόκπιτ
Ένα από τα ζητήματα που συζητήθηκαν έντονα αφορά την παρουσία του Έλληνα αξιωματικού δίπλα στον ξένο πιλότο. Όπως διευκρινίζεται, η παρουσία αυτή δεν αποτελεί «αυτοσχεδιασμό»: από το 2022 η Πυροσβεστική ζητά τα μισά μισθωμένα μέσα να είναι διθέσια, ώστε να επιβαίνουν σύνδεσμοι-μεταφραστές. Αποτελεί, δηλαδή, δομικό χαρακτηριστικό του μοντέλου μίσθωσης.
Ωστόσο, οι συνθήκες αυτές απέχουν δραματικά από το παρελθόν. Όπως επισημαίνεται, παλαιότερα στα βαριά ελικόπτερα κατάσβεσης τα πληρώματα έφταναν τα 5 άτομα —ένας πιλότος πετούσε και όλοι οι υπόλοιποι κοιτούσαν έξω, ελέγχοντας για καλώδια, εμπόδια και για το ποιος πετάει δίπλα. Αντίθετα, στην Ψάθα υπήρχε ένας πιλότος και ένας σύνδεσμος ανά μηχανή, γεγονός που περιόριζε δραστικά τα μάτια που σάρωναν τον ορίζοντα.
Το πιο σοκαριστικό σημείο, όμως, είναι ο τρόπος διαχείρισης του εναέριου χώρου μέσα στον καπνό: «Μέσα σε καπνό, ραντάρ διαχωρίζει ελικόπτερα σε απόσταση 4 χιλιομέτρων. Πιο κοντά; Κανείς. Η μόνη ασφάλεια είναι δύο μάτια, ένα ελικόπτερο χαμηλά στο τυφλό σημείο του άλλου, και ο πιλότος που έζησε έφερε να είπε: “Δεν είδα”».
Για την ίδια, αυτό δεν συνιστά απλώς ένα «λάθος», αλλά μια προδιαγεγραμμένη αποτυχία: «Αυτό δεν το λες λάθος. Το λες σύστημα που περιμένει το λάθος, όπως τα τρένα», σημειώνει χαρακτηριστικά, κάνοντας έναν ευθύ παραλληλισμό με τις παθογένειες που οδήγησαν σε προηγούμενες εθνικές τραγωδίες.
Το «πάρτι» των εκατομμυρίων και οι απευθείας αναθέσεις
Στην ανάρτησή της, η Ευδοκία Τσαγκλή δεν περιορίζεται στην κριτική της στιγμής, αλλά ανοίγει τον φάκελο των υπέρογκων δαπανών και των συμβάσεων μίσθωσης εναέριων μέσων που βρίσκονται στο επίκεντρο της πολιτικής επικαιρότητας. Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η αναφορά της στις «10 χρόνια απευθείας αναθέσεων»:
«Είναι γνωστό ότι για πάνω από 10 χρόνια το Πυροσβεστικό Σώμα αρνείται πεισματικά να συμμορφωθεί με την ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία και να προβεί σε διαγωνισμούς σε ό,τι σχετίζεται με τη μίσθωση εναέριων μέσων… Τα Bell που έπεσαν; Μισθωμένα από αυστραλιανή εταιρεία, έβδομη συνεχόμενη χρονιά», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Το κόστος «μαμούθ» και τα ερωτήματα που ζητούν απαντήσεις
Θέτοντας το κρίσιμο ερώτημα για το πόσο κοστίζει τελικά αυτή η πολιτική στον Έλληνα φορολογούμενο, η Ευδοκία Τσαγκλή επικαλείται εκτιμήσεις και στοιχεία που ζαλίζουν:
Οι εκτιμήσεις μιλούν για πάνω από μισό δισ. ευρώ από το 2019 σε μισθώσεις.
Οι νέες συμβάσεις αγγίζουν τα 400 εκατομμύρια ευρώ για την επόμενη πενταετία.
Το πιο σκανδαλώδες, σύμφωνα με την ίδια, είναι ότι οι συμβάσεις αυτές υπογράφονται μέσω ΝΑΤΟϊκής υπηρεσίας (NSPA), η οποία «δεν δεσμεύεται κατά το ευρωπαϊκό δίκαιο δημόσιων συμβάσεων, εκτός ευρωπαϊκού ελέγχου, εκτός λογοδοσίας».
Κλείνοντας την ανάρτησή της, η δημοσιογράφος θέτει τα καίρια ερωτήματα που απασχολούν την κοινή γνώμη, αφήνοντας αιχμές για την απουσία προηγμένων συστημάτων ασφαλείας: «Με αυτά τα ποσά αγοράζεις στόλο! … Πόσες ώρες είχαν πετάξει τα πληρώματα εκείνη τη μέρα; Ποιος ελέγχει τα όρια; Το κράτος ή η εταιρεία που πληρώνεται με την ώρα; … Απαιτεί σύμβαση συστήματα προειδοποίησης σύγκρουσης;».
Η τοποθέτηση της Ευδοκίας Τσαγκλή λειτουργεί ως ένας ισχυρός κώδικας κινδύνου, απαιτώντας διαφάνεια, λογοδοσία και απόδοση ευθυνών πέρα από τα εύκολα επικοινωνιακά αφηγήματα, σε μια περίοδο που η ασφάλεια των πολιτών και των πληρωμάτων αποδεικνύεται τραγικά ευάλωτη.
Η συγκλονιστική επικοινωνία με τον πατέρα του θανόντος και οι αποκαλύψεις
Η κα. Τσαγκλή προχώρησε σε μια σημαντική διευκρίνιση, αναφέροντας ότι μετά από επικοινωνία που είχε με τον πατέρα του θανόντος, το επικρατέστερο σενάριο δείχνει προς άλλη κατεύθυνση: ο συντονισμός έγινε από επίγειο συντονιστή χωρίς ορατότητα, σε αντίθεση με τα όσα υποστήριξε ο κ. Λακαφώσης.
Παράλληλα, ο πατέρας του θανόντος τόνισε στη συνομιλία τους ότι η αυστραλιανή εταιρεία πληρούσε τα ανώτατα δυνατά κριτήρια τόσο για τους πιλότους όσο και για τα σκάφη, επιβεβαιώνοντας παράλληλα τα υπόλοιπα στοιχεία για τις δαπανηρές μισθώσεις. Η δημοσιογράφος εξέφρασε τον βαθύ σεβασμό της για τον «πολύ δυναμικό άνθρωπο» πατέρα, προσευχόμενος για την οικογένεια και την εγγόνα που άφησε πίσω του ο άδικα χαμένος Άρης.
Επιπλέον, η ίδια έσπευσε να διορθώσει μια αναφορά της: δεν υπήρξε «σχηματισμός» με την έννοια της πτήσης σε ζεύγη, αλλά τα ελικόπτερα πετούσαν με συντονισμό και κανονικά έπρεπε να κρατούν αποστάσεις —δηλαδή ο συντονιστής να στείλει το πρώτο και, μετά από εύλογο χρονικό διάστημα, το δεύτερο.
Το πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ, τα ιδιόκτητα ελικόπτερα και οι χαμένες ευκαιρίες
Στην ανάρτησή της θίγεται και το ζήτημα των εξαγγελιών για την απόκτηση κρατικού στόλου. Τον Νοέμβριο του 2025 είχε εξαγγελθεί ότι τα δύο πρώτα ιδιόκτητα ελικόπτερα κατάσβεσης στο πλαίσιο του προγράμματος ΑΙΓΙΣ θα παραλαμβάνονταν το καλοκαίρι του 2026. Καθώς διανύουμε ήδη τον Αύγουστο, η αναμονή για ενημέρωση παραμένει.
Επιπλέον, επανέρχεται στο προσκήνιο μια πρόταση ειδικών από το 2013: την αγορά ιδιόκτητου στόλου και την εκμίσθωσή του τον χειμώνα σε χώρες του νοτίου ημισφαιρίου, όπου η αντιπυρική περίοδος είναι αντίστροφη. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, δεν έχει δημοσιευτεί ποτέ μια επίσημη μελέτη κόστους–οφέλους που να εξηγεί γιατί μια τέτοια λύση δεν έχει υιοθετηθεί, αφήνοντας ανοιχτά ερωτήματα για τη διαχείριση των δημοσίων πόρων και την ουσιαστική θωράκιση της χώρας.